Handreiking Gelijkwaardigheid is gepubliceerd en kan worden toegepast

Bedrijven maken steeds vaker gebruik van de mogelijkheid om gelijkwaardige maatregelen aan te vragen bij bevoegd gezag en de veiligheidsregio. Om dit op een verantwoorde manier te doen, is de Handreiking Gelijkwaardigheid ontwikkeld door een team van experts vanuit bedrijfsleven en overheden. Na een uitgebreid en zorgvuldig proces en goedkeuring door de PGS-stuurgroep, is nu het document gepubliceerd op de PGS-website.

Waarom is er een Handreiking Gelijkwaardigheid nodig? De Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen (PGS) kent het gelijkwaardigheidsbeginsel. Dat houdt in dat bedrijven voor andere maatregelen kunnen kiezen dan de richtlijnen voorschrijven – onder de voorwaarde dat het alternatief gelijkwaardig is. Maar wat gelijkwaardigheid nu precies is en hoe je dat aantoont, was tot nu toe niet duidelijk. Een nieuwe handreiking brengt daar verandering in.

Waarover gaat de handreiking?
De Handreiking Gelijkwaardigheid richt zich specifiek op de stappen die doorlopen moeten worden bij de onderbouwing of een alternatieve maatregel gelijkwaardig is. Hierbij geldt dat de alternatieve maatregel voldoet aan relevante wetgeving zoals Arbeidsomstandighedenwet, Omgevingswet, Wet veiligheidsregio's en voorziet in eenzelfde of betere bescherming van mens en omgeving als de originele maatregel (en daarmee tot eenzelfde of lager risiconiveau leidt).

Overheden kunnen op basis van deze handreiking de beoordeling van gelijkwaardigheid van maatregelen uniformeren binnen hun eigen wetgevingskader, waarbij overheden niet in elkaars bevoegdheden treden. De beoordelingen van gelijkwaardigheid, waarbij verificatie door een onafhankelijk deskundig panel nodig is, worden vervolgens opgenomen in een openbare database. Deze systematiek leidt tot kennisvergaring, het verhogen van de veiligheid en harmonisatie van het bepalen van gelijkwaardige situaties. Als veel dezelfde gelijkwaardige situaties worden aangevraagd en goed bevonden in de VTH-praktijk (vergunningverlening, toezicht, handhaving), dan is dit mogelijk een innovatie die meegenomen kan worden in de betreffende PGS.

De richtlijn is nuttig voor:
- bedrijven die een alternatieve maatregel willen toepassen
- gemeenten en omgevingsdiensten die vergunningen maken voor deze bedrijven
- de brandweer die advies geeft of een alternatieve maatregel gelijkwaardig is
- de Arbeidsinspectie die tijdens toezicht of ongevalsonderzoek moet beoordelen of een alternatieve maatregel gelijkwaardigheid is

Moet ik straks aan de Handreiking Gelijkwaardigheid voldoen?
Deze Handreiking beoordeling gelijkwaardigheid PGS-maatregelen is enkel informatief en een hulpmiddel voor bedrijven en overheden om in bestaande en nieuwe situaties de gelijkwaardigheid te kunnen onderbouwen van alternatieve maatregelen voor de in een PGS opgenomen maatregelen. Het geeft richting aan de discussie tussen bedrijven en overheden hoe en op basis waarvan gelijkwaardigheid kan worden vastgesteld door het bevoegd gezag.
Of een alternatieve maatregel mag worden toegepast en hoe de beoordeling van gelijkwaardigheid plaatsvindt, is afhankelijk van de wettelijke grondslag van de maatregel. Deze beoordeling kan vooraf, bijvoorbeeld in het kader van vergunningverlening, of achteraf, bijvoorbeeld in het kader van Arbeidsomstandigheden, plaatsvinden.

Nu de PGS is vastgesteld door de PGS-stuurgroep en gepubliceerd, worden in alle hoofdstukken 8 in toekomstige PGS’en verwezen naar Handreiking beoordeling gelijkwaardigheid. Dat betekent onder meer dat de hoofdstukken 8 in alle toekomstige PGS’en worden vereenvoudigd.

Informatie: PGS en de Handreiking Gelijkwaardigheid